Ben de yakın zamanda haksız 3 ay tutuklu kaldığı dosyadan beraat aldığım sanık için açtığım tazminat davasında 3.000 TL tazminat hesaplanmıştı. Biz 20.000 TL talep etmiştik. Hakime size 3.000 versem gidip bir gün yatar mısınız dedim. Hakim de maalesef bizim de gönlümüz rahat değil bu kararı verirken ama Yargıtay bozuyor diye bu rakamı verdik dedi.

Daha da ötesi çok eskiden tutuklu kaldığı dosyalarda paradan 6 sıfır atıldığı için öyle komik sonuçlar çıkıyor ki misal aşağıdaki davada aynen öyle olmuş…

Hüseyin A., 32 yıl süren bir davada 15 suçlamanın 13’ünden beraat etti, 2 suçlama zamanaşımından düştü. 11 yıl hapis yatan Hüseyin A., 1 milyon 200 bin liralık tazminat davası açtı. Bilirkişi, asgari ücretten hesap yapıp 6 sıfır atınca tazminat 8 lira 80 kuruş oldu.

Meslek Lisesi mezunu olan Hüseyin A., 20 yaşındayken 26 Mayıs 1980’de gözaltına alındı, bilahare tutuklandı. Dava daha sonra Ağır Ceza’da devam etti. Hüseyin A., 1243 sanıkla birlikte tutuklu yargılandı. Yargılama sonucunda Hüseyin A., “öldürme, öldürmeye teşebbüs, kurşunlama, bombalama” gibi 13 ayrı suçtan beraat etti.

TAZMİNAT DAVASI AÇTI             
Dava 32 yıl sonra sonuçlandı. 129 sanık beraat ederken, 39 sanık farklı cezalara çarptırıldı.

Hüseyin A., gözaltında kaldığı ve tutuklu geçirdiği 11 yıl 59 gün için 200 bin TL maddi, 1 milyon TL de manevi olmak üzere toplam 1 milyon 200 bin TL’lik tazminat davası açtı. Mahkeme, rapor için dosyayı bilirkişiye gönderdi.

Bilirkişi tarafından yapılan inceleme sonucunda hazırlanan raporda, davacı Hüseyin A.’nın talep edeceği maddi haklar tazminat tutarının 8.80 TL olduğu belirtildi. O dönemin asgari ücreti üzerinden yapılan hesaplamada net tutarı 8 milyon 775 bin 471 lira olarak bulan bilirkişi, raporunda, “Bu tutardan 5803 sayılı yasa uyarınca 6 sıfır atılması halinde davacının maddi tazminat tutarının 8.80 TL mertebesinde olduğu anlaşılmaktadır” dedi.

Buradan Hüseyin’e tavsiyemiz munzam zarar davası açarak bu zararı tadil etmesidir. Maalesef iş tek davada bitmiyor; bir dava daha açması gerekir.

Genel düzenleyici işlemlerin (yönetmelik, yönerge, kılavuz, tebliğ gibi) yürütmesinin durdurulması veya iptaline yönelik davalar ise Danıştay’da açılmaktadır. İlk mahkeme olarak Danıştay’a açılan davalarda, temyiz Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu’na yapılmaktadır. Bunun yanı sıra bazen Danıştay daireleri arasında görüş aylığı olabilmekte ve bu halde Danıştay’ın tüm daireleri ortak bir karar vermektedir. Bu ortak karara İçtihadı Bileştirme Kurul Kararı denmektedir.

Hangi kararlar, memurlar, kamu kurumları ve hakimler için uyulması zorunlu kararlardandır?

 Hangi kararlar, tüm kamu için uyulması zorunlu kararlardan değildir?

İçtihadı Birleştirme Kurul Kararı (İBKK) diğer tüm mahkeme kararlarından farklıdır. İBKK, tüm kamu kurumlarınca ve davaya bakan hakimlerce uyulması, gözönüne alınması gereken kararlardandır.

İdari yargı, bölge idare veya Danıştay’ın ilk derece mahkemesi olarak verdiği kararlar ise tüm kamu kurumlarının veya bir davaya bakan hakimin uyması zorunlu kararlardan değildir. Sadece dava açanı ilgilendirir.

Danıştay İdari Dava Daireleri Kurul kararları (İDDK) ise hukuki anlamda, hakimlerin uyması gereken zorunlu kararlardan olmamakla birlikte, Danıştay’ın en üst organlarından birisi tarafından alındığı için, neredeyse İçtihadı Birleştirme Kurul kararı niteliğindedir. Yasada yazmamış olsa da, Danıştay İDDK kararlarına, hakimler genelde dikkat göstermektedir.

Emsal teşkil eder ne demek?

Özellikle Danıştay ve Bölge İdare Mahkemesi kararları, tüm kamu kurumlarınca uyulması zorunlu kararlardan olmamakla birlikte, dava açacak olanlar için emsal teşkil eder. İdare mahkemesi kararları ise daha az emsal teşkil eder.

Emsal olayına gelecek olursak…

Bir mahkeme kararının emsal teşkil etmesi bazen memurlarca yanlış anlaşılmakta ve sanki mahkeme hakiminin de bu yönde bir karar vermesinin zorunlu olduğu gibi düşünülmektedir. Oysaki emsal teşkil etme, davaya bakan hakim için bir zorunluluk içermez. Sadece başka bir hakim nasıl karar vermiş, onu gösterir. Davaya bakan hakimin takdiri farklı olabilir. Dava açan memurun, bu detayın farkında olması gerekir.

Yine, gerek idare mahkemesi, gerek bölge idare mahkemesi, gerekse de İDDK dahil Danıştay kararlarında bazen memurlar idareden aynı kararın kendisine uygulanmasını isteyebilmektedir. Ancak, bu kararlar sadece dava açanı ilgilendirdiği için idarenin bu talepleri yerine getirme zorunluluğu bulunmamaktadır.

Bilindiği gibi bazen duyarsınız ya da şahit olursunuz, işveren boş kağıtlara imza alarak işçilik haklarını ödediğini mahkemede ödememek için delil oluşturmaya çalışmaktadır. Normalde işveren eksik ödeme yapıp bunu tutanağa bağlarsa eksik olduğundan dolayı Yargıtay esnek davranmış; ibraname geçerli değildir ama bu evrakı makbuz olarak kabul et, hesapladığın rakamdan düş demektedir. Ancak boşa imza atıldığı tanık beyanlarıyla ortaya çıkmışsa bu durumda makbuz hükmünde bile değildir; bunu geçersiz bir evrak say demiştir Yargıtay.

22. Hukuk Dairesi’nin aşağıdaki kararı da bu hususta verilmiş güzel bir karardır…

“… Davacı yanca, işverence çalışma devam ederken bazı belgelere imzalar attırıldığı iddia edilmiştir. Bir başka deyişle imzaya itirazda bulunulmamak ile birlikte içeriğine itiraz edilmiştir. Dairenin başka dava dosyalarında, davacıların boşa imza attığı, belgelerin içeriğinin sonradan doldurulduğu ve karşılığının ödenmediği kabul edilmiş, bu tür ibranameler makbuz hükmünde dahi kabul edilmemiştir. Mahkemelerin bu yöndeki kabulleri Yargıtay Dairelerince onanmıştır.

Eldeki dava dosyasında da ibranamelerin matbu ve boşluk doldurma şeklinde olduğu, ibranamelerin düzenlendiği tarih itibariyle çalışmanın devam ettiği ve hatta 31.03.2010 tarihli ibranamenin düzenlendiği tarihte kayden bir çıkış dahi bildirilmediği, emsal dosyalarda ibranamelerin makbuz hükmünde dahi kabul edilmediği hususları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Mahkemece ibranamelere hiç bir şekilde değer verilmemesi gerekirken makbuz hükmünde kabul edilmeleri hatalı olup bozmayı gerektirmiştir…”
Maalesef bizde kanunu öyle dolanmaya çalışıyorlar ki, Yargıtay böyle kararlar vermezse, imzalı her belge kutsal metinmiş gibi hareket eden bazı hakimler yüzünden emeğini anlının teriyle kazanan işçinin hakkı yenmiş olacak.

Bu karar bu tür olaylara emsal niteliğindedir.

Maske cezasının kaldırılması üzerine Adalet Bakanlığı devreye girdi. Bakanlık, sulh ceza mahkemesinin maske cezasını iptal eden kararının kanun yararına bozulması için Yargıtay’a başvurdu. Yargıtay 19. Ceza Dairesi, 9 Kasım’da oyçokluğu ile Bakanlığın başvurusunu kabul etti ve Sulh Ceza’nın maske cezasını iptal kararını kaldırdı. Yargıtay, anayasa, Umumi Hıfzıssıhha Kanunu, İl İdaresi Kanunu ve Kabahatler Kanunu hükümleri kapsamında maske cezasının hukuki değerlendirmesini yaptı. Genel sağlığı tehdit eden tehlikeli durumun önlenmesi için valiler başkanlığında toplanan Hıfzıssıhha Meclisi’nin maske takma yükümlülüğü kararı alabileceği belirtilerek, maske cezasına vize verildi.

Cezai işlem uygulanan cadde ve ana arterlerde tıpkı radar levhası gibi maske takılması için uyarı levha ve afişleri asılması gerektiği kaydedildi. Dosyada böyle bir ilanın yapıldığına dair bilgi ve belge bulunmadığı vurgulandı.

Yargıtay, polisin de maske takmayanlar hakkında idari para cezası kesemeyeceğini, polisin maske takmayan kişiyi belirleyip bunu tutanakla imza altına alarak ilgili il valiliğine göndermesi gerektiğinin altını çizdi.

Yargıtay, İşler’e ceza kesilen İzzet Baysal Caddesi’nde, Bolu Valiliği’nce gerekli uyarı levhaları ve afişlerin asılmamış olması halinde cezanın ortadan kaldırılması gerektiğine dikkat çekti.

Yargıtay, kararı Adalet Bakanlığı’nın talebi doğrultusunda kanun yararına bozdu. Yargıtay’ın belirlediği yöntem ışığında maske cezası Bolu Sulh Ceza Mahkemesi tarafından yeniden değerlendirilecek.

Türkiye’nin pek çok ilinde polis ekipleri harekete geçti. Yapılan uygulamalarda da, sürücülerin sigara yasağına uyup uymadıkları denetlendi; araçlarda sigara içen sürücülere 153 lira ceza kesildi.

Bu uygulamalardan bazılarıyla ilgili haberleri sizlerle paylaşmak istiyorum.

BURSA’DA “DUMANSIZ ARAÇLAR” UYGULAMASI

Bursa’da polis ekiplerince trafikte sigara yasağına ilişkin “dumansız araçlar” uygulaması gerçekleştirildi. Görevli 250 polisin katılımıyla 15 noktada yapılan uygulamada, araçlarda sürücülerin sigara içip içmedikleri denetlendi.

Güzergâhlarda kamerayla kayıt alan polis, içinde sigara içildiğini tespit ettiği araçların plakalarını uygulama noktasındaki ekiplere bildirdi. Bu araçları durduran ekipler, sigara içen kişilere cezai işlem uyguladı.

Ekipler, şoför ve yolculara araçlarda sigara içilmemesi konusunda da uyarılarda bulundu.

Polis tarafından durdurulan ve durum hakkında bilgilendirilen taksi şoförü Ömer Korkmaz, gazetecilere yaptığı açıklamada, “Bence güzel bir uygulama. Trafikte sigara içmek uygun değil, dikkat dağınıklığına neden oluyor” dedi.

Uygulamaların gün boyunca farklı bölgelerde devam edeceği öğrenildi.

TEKİRDAĞ’DA “DUMANSIZ ARAÇLAR” UYGULAMASI

Tekirdağ’ın Çerkezköy ilçesinde polis ekiplerince trafikte sigara yasağına ilişkin “dumansız araçlar” uygulaması gerçekleştirildi.

İlçe Emniyet Müdürlüğü ekiplerince Çerkezköy-Çorlu yolunda yapılan uygulamada, araçlarda sürücülerin sigara içip içmedikleri denetlendi.

Şoför ve yolculara araçlarda sigara içilmemesi konusunda uyarılarda bulunan ekipler, araçlarında sigara içen ve trafik kurallarını ihlal eden sürücülere de cezai işlem uyguladı.

MANİSA’DA “DUMANSIZ ARAÇLAR” UYGULAMASI

Manisa’nın il merkezi ve ilçelerinde, trafikte sigara yasağına ilişkin “dumansız araçlar” uygulaması gerçekleştirildi.

İl merkezinde, asayiş ve trafik ekiplerinin müşterek katılımıyla 15 noktada, 150 personelle yapılan denetimde, araçlarda sigara içilip içmedikleri denetlendi.

Polis, şoför ve yolculara araçlarda sigara içilmemesi konusunda uyarıda bulundu.

Durdurulan sürücülerden Fatih Gezinti, uygulamada ilk denetlenen sürücülerden biri olduğunu belirterek, “Zaten araçlarda sigara içilmemesi gerekiyordu, doğru bir uygulama. Bize de ders oldu, tekrarı olmaz” dedi.

Akhisar’dan İzmir’e gittiğini aktaran sürücü Burak Aktaş, “Aracı servise götürüyordum, o sırada elimde sigara vardı. Bu şekilde ilk defa ceza yiyorum. Bundan sonra daha dikkatli olacağız. Araçta sigara içmeyeceğiz, dumansız hava sahasına uyacağız” diye konuştu.

Turgutlu ilçesinde de uygulamada denetlenen sürücülerden Abdullah Tarcan, sigara içmenin sürücülerin dikkatini dağıttığını belirterek, “Araç içerisinde sigara kullanan olduğu zaman rahatsız oluyorum. Sigara zaten insan sağlığına zararlı. Bu yasak ile kimseye aracımda sigara içemeyecek” ifadelerini kullandı.

TOKAT’TA SİGARA İÇEN SÜRÜCÜLERE CEZA UYGULANDI

Tokat’ta polis ekipleri tarafından, otomobillerde ve taksilerde ‘dumansız araç’ uygulaması yapıldı. Yapılan uygulamada araçlarda sigara içen sürücülere 153 lira ceza kesildi.

Tokat Emniyet Müdürlüğü Asayiş Şube Müdürlüğü ekipleri tarafından kent merkezinde otomobillerde ve taksilerde ‘dumansız araç’ uygulaması yapıldı. Kent merkezinde bulunan güvenlik ve radar kameralarından araç içinde sigara içtiği tespit edilen sürücüler, Devlet Su İşleri Tokat Şube Müdürlüğü önünde uygulama noktasında durduruldu. Araç sürücülerine Kabahatler Kanunun 39′uncu maddesine göre 153 lira ceza kesildi. Kentte otomobil içinde sigara içmekten ilk ceza ise serbest meslek ile uğraşan Vedat Omca’ya kesildi. Omca, “Uygulamadan hiç bilgim yoktu. Ceza yedik, bundan sonra dikkat edeceğiz” dedi. Uygulamaya katılan Ahmet Selçuk ise, ”Aslında çok doğru bir şey. Ben devamlı uzun yola gidip gelen insanım sigara içiyorum ama bundan sonra daha dikkat edeceğim. Sağlığımız bizim için önemli” şeklinde konuştu.

TAKSİCİLER UYGULAMADAN MEMNUN

Ticari taksi sürücüsü Ahmet Melih Uçar ise uygulamadan memnun olduklarını ifade ederek “Bu uygulama çok iyi oldu. Normalde taksilerde yasak olduğunu biliyoruz. Şimdi ise sivil araçlarda da şoförlerin sigara içmesinin yasak olduğunu öğrendik. Yalnız bu işin devamlılık arz etmesi lazım. Yani bu kontrollerin her gün olması lazım. Hemen hemen her gün olması lazım ki insanlar daha rahat etsinler. Şimdi aracımıza binen müşteriler ‘sigara içmek serbest mi’ diyorlar. Yasak dediğimizde binmek bile istemeyenler oluyor ama binmesinler. Ben bu sigara yüzünden çok kaza gördüm. İnsanlar şoför koltuğunda sigarayı çekiyor, duman gözüne kaçıyor, yol puslanıyor, kaza yapıyor. Bu uygulama çok güzel bir uygulama inşallah devamı gelir” dedi.

İnternet gündeminde yer alan konulardan birisi “kişisel ya da ticari verilerin gizliliği” oldu. NSA skandalının ortaya çıkmasından sonra bu konuya ilgi arttı. Öğrendik ki; büyük internet devleri, aslında ABD hükümetine kullanıcı bilgilerine doğrudan erişim hakkı vermekteymiş (tabi şirket verilerine de). Renesys isimli firma tarafından geçtiğimiz hafta yayınlanan bir rapor ise bu konuda başka ilginç bilgiler ortaya koydu.
Renesys internet trafiğini gözlemleyen bir firma. Optimizasyon konusunda çalışıyor. İnternete yakın firmalar kendisini biliyor ama kullanıcıların gündemine, Mısır’daki Arap Baharı hareketi sırasında internetin nasıl kapatıldığını açıkladığında oturmuştu.
Renesys, “eskiden dinleme için, fiber kablo geçen bir noktadan saplama yapılırdı” diyor (gerçi halen de yapıldığını gördük. Ama şimdilerde internet rotasının değiştirilmesi ile bunun yapılmaya başlandığını iddia ediyor. Renesys, iddiasını açıklığa kavuşturmak için çeşitli kuruluşlarla çalışmış ve şimdi diyor ki; “bu tamamen farklı bir saldırı cinsidir.”

Saldırı Nasıl Yapılıyor  
Renesys, müşterileri için interneti 24/7 gözlemlediklerini ve sorunlara karşı önceden uyardıklarını hatırlatırken, meydana gelen sorunları, “bazen iyi niyetli mühendislik hataları, bazen de kablo kopması/kesilmesi, doğal afetler ya da kazalar sonucu meydana geliyor” şeklinde özetliyor. Ama bir süredir meydana gelen bazı sorunları anlamakta zorluk çektiklerine işaret ediyorlar. Zaten bu yazının konusu da bu tür anormallikler.
5 yıl önce Pakistan YouTube’ü bloklamaya kalkmış ama bir seri hata sonucu, tüm dünyanın internetinde anormallikler meydana gelmişti. O zaman bile, bunun kötü niyetliler tarafından kullanılıp, kullanılmayacağı sorulmuştu.
Bunu şu şekilde ifade ediyorlar; “Birilerinin trafiğini çalıp, ne olduğuna bakmak ve/veya değiştirmek ve hatta başka bir yere göndermek mümkünken, neden sadece dDos saldırısı yapılsın?”
Renesys, 2013 yılında bu tür saldırıları görmeye başladığını söylüyor. Hatta 60 gün süren ve çeşitli ülkelerden saldırganların 1500 kadar IP adresini elde ettiği “Ortadaki adam (man-in-the-Middle (MITM)” saldırısını “canlı” takip ettiklerini ve bu saldırı türünde MITM olup olmadığını tespit için basit BGP alarmının da yetmediğini belirtiyor.
Kurbanların finansal kurumlar, VoIP sağlayıcılar, hükümet siteleri olduğunu söyleyen Renesys, bu saldırı türünde kullanıcının her şeyi normal zannettiği, ama ortadaki kişinin alıcı ile verici arasında coğrafi açıdan uygun bir yerde olması durumunda, gelen trafiğin içine bakabileceğini, değiştirebileceğini ve tekrar aynı hatta iade edebileceğini söylüyor.
Biz bu konuyu daha önce “Gmail güvenli mi, değil mi?” yazımızda da anlatmıştık. Yani siz Gmail güvenli diye düşünürken (NSA bakmasa bile), birileri ortadan girip, sizi Gmail sandığınız bir sayfaya yönlendirebilir, mailinizi okuyup, hatta değiştirebilir. Bunu da aklınızın bir yerinde tutunuz. Gmail çok kullanıldığı ve daha önce haber konusu olduğu için belirtiyoruz ama her şey için geçerli bu ifade. Renesys’in açıklaması sonrasında da daha çok geçerli olacak gibi gözüküyor.

Renesys’den Belarus Yönlendirme Örneği       
Renesys sayfalarında bir Belarus’a trafik yönlendirme örneği veriyor. Şubat ayında meydana gelen olayda, global trafik Belarus’taki ISP GlobalOneBel’e yönlendirilmiş. Bazıları bir kaç dakika, bazıları saatlerce. Yönlendirilen IP’lerin ait olduğu kullanıcılar arasında finansal büyük kurumların, hükümetlerin, network servis sağlayıcıların olduğu görülüyor. Etkilenen ülkeler arasında ABD, Güney Kore, Almanya, Çek Cumhuriyeti, Litvanya, Libya ve İran bulunuyor.
Renesys, saldırılar sürerken, ne olduğunu anlamak için trafiği takip etmiş. Örnek olarak, Meksika’dan (Guadalajara), Washington DC’ye olan bir trafiği incelemiş. Bu trafik önce Moskova’ya ve Minks’e gitmiş. Normalde trafiği Meksikalı internet firması Alestra’nın, diğer bir omurga firması olan PCCW’nin Teksas’daki noktasına göndermesi, PCCW’nin de de bunu Washington DC’ye taşıması bekleniyor. Ama bunun yerine PCCW, trafiği Level3′e veriyor. O da Rusya’nın TransTelecom’dan aldığı çağrı ile yanlış bir Belarus rotasına gönderiyor. TransTelecom ise bunu Belarus Telecom’dan almış. Level3 böylece trafiği Londra’ya, oradan da TransTelecom’a, dolayısıyla Moskova’ya, oradan da Belarus’a veriyor. Beltelecom ise trafiği anlıyor ve tekrar Rusya üzerinden ReTN’ye gönderiyor. ReTN ise Frankfurt’a NTT’ye veriyor. NTT ise NewYork’a teslim ediyor. Sonuçta Qwest/CenturyLink trafiği Washington DC’ye teslim ediyor.

Renesys diyor ki; alıcı muhtemelen Virginia banliyösünde sabah kahvesini yudumlayarak oturan bir kişi ve Minsk’deki birilerinin kendisinin webde neler yaptığını gözlemleme kabiliyeti olduğunun farkında bile değil. Biraz bilinçli olsa ve yukardaki izlemeyi kendisi yapsa bile, hiçbir şey göremeyecek. Çünkü bu izlemede, giden yol açık bırakılıyor. Dolayısıyla normal gözüküyor.

Olayın mekanizması, motivasyonu ve aktörleri henüz anlaşılmış değil              
Renesys olaya karışan İzlanda operatöründen anlamlı bir cevap alamadığını belirtiyor. Bunun yerine bir software hatasından bahsedilmiş ama detaylı görüşmek mümkün olmamış. Renesys, eğer bu bir software açığı ise, trafiği yönlendirme/kesme yeteneği olduğu için tehlikeli diyor. Ama eğer bir açık değilse, global networking toplumunun bu konuyu derhal tartışmaya başlamasını istiyor.
Renesys’e göre, 5 yıl önce Pakistan olayında bir teori olarak gündeme gelen konu, pratiğe dökülmüş durumda. İnternet üzerindeki büyük network firmalarının, banka ya da kredi kart işleme firmalarının, devlet kurumlarının global rotaları izlemesi gerektiği uyarısı yapılıyor.
Renesys network yönetimi ve saldırılar konusunda şeffaflığın arttırılmasını istiyor.

“Dosya kapsamına göre sanığın çoğunluğu dijital kamera olmak üzere 485 adet muhtelif elektronik eşyayı yurt dışındaki “e-bay” isimli sanal mağazadan sipariş ederek ithal ettiği, biri dışında her bir eşya bedelinin 150 Euro’luk posta gümrük muafiyet sınırını geçmediğinden gümrük vergilerinden muaf olduğu ve gümrük vergisini ödemediği anlaşılmakla;

Sanığın muafiyet kapsamında getirdiği eşyayı yurt içinde “www.gittigidiyor.com” isimli internet sitesi üzerinden satışa sunduğundan bahisle hakkında 5607 sayılı Kanun’un 3/1. maddesi uyarınca cezalandırılması istemiyle açılan kamu davasında; 2009/15481 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’nın 45. maddesinin değişiklik öncesi hali “Bir kişiye posta ya da hızlı kargo taşımacılığı yoluyla gelen, gümrük kıymeti gönderim başına toplam 150 Avro’yu geçmeyen ticari miktar ve mahiyette olmayan eşyaya muafiyet tanınır.” şeklinde düzenlenmiş olup 20.08.2011 tarihinde anılan maddenin birinci fıkrasının “Türkiye gümrük bölgesindeki bir gerçek kişiye posta ya da hızlı kargo taşımacığı yoluyla gelen, bedeli gönderim başına toplam 75 Avro’yu geçmeyen eşyaya muafiyet tanınır”. şeklinde değiştirilmiş, aynı maddeye 08.04.2011 tarihinde eklenen ikinci fıkra ile “Muafiyetin aynı kişi tarafından kullanılmasının süreklilik arz ettiğinin tespiti halinde muafiyetin kullanımına sınırlama getirilebilir.” şeklinde düzenleme getirilmiş olup yine anılan Bakanlar Kurulu kararının 107. maddesinin (1) “Bu kasım kapsamında muaf olarak serbest dolaşıma sokulan her türlü eşya, Gümrük İdaresinden izin alınmaksızın muafiyetten faydalanamayan kişi, kurum ve kuruluşlara belli bir para karşılığı veya karşılıksız olarak ödünç verilemez, teminat olarak gösterilemez, kiralanamaz, devredilemez, satılamaz veya muafiyetin amacı dışında kullanılamaz” (2) 

“Bu kısım kapsamında belirtilen eşyanın muafiyet amacına uygun kullanılmak ve Gümrük İdaresinden izin almak kaydıyla muafiyet hakkında sahip başka bir kişi, kurum ve kuruluşa ödünç verilmesinde, kiralanmasında, devredilmesinde veya satılmasında gümrük vergileri aranmaz” (3) 

“Muafen serbest dolaşıma sokulan eşyayı muafiyet koşullarını kaybeden veya başka amaçlarla kullanmayı talep eden kişi, kurum ve kuruluşların gümrük idaresinde bildirimde bulunması zorunludur. (4) 

Birinci fıkra hükmü,

a) 46, 48, 50, 53, 57 ve 80. maddede yer alan eşya için bir yıl,

b) 10. maddede yer alan eşya için üç yıl olarak uygulanır. 80. maddedeki eşya için kiralamaya veya devredilmeye ilişkin sınırlamalarda bu hakkın kötüye kullanılma riskinin bulunması hallerinde bu süre müsteşarlıkça üç yıla kadar uzatılabilir” şeklinde düzenlenmiş olup; sanığın yaklaşık bir yıl içinde muafiyet hakkını kullanarak, ticari kasıtla ve süreklilik arz eder şeklinde yurtdışından satın aldığı eşyayı gittigidiyor.com sitesi üzerinden üçüncü kişilere satmak suretiyle posta muafiyeti kapsamında ithal ettiği; eşyayı ithalat amacı dışında ticari amaçla üçüncü şahıslara satmak suretiyle 5607 sayılı Yasanın 3/1. maddesinde düzenlenen kaçakçılık suçunu işlediği anlaşılmakla, sanığın mahkûmiyeti yerine suç işleme kastı olmadığından bahisle yazılı şekilde beraatına karar verilmesi hatalı olmuştur.”

şeklinde karar vermişir.

Bu karar doğrultusunda biraz daha dikkatli olmak gerekiyor. Zira özellikle telefonlarda büyük fark ile güzel gelir elde edeyim derken kaçakçı pozisyonuna da düşmemek lazım.

2017 yılına kadar Türkiye bilgileri paylaşmıyordu. Ancak otomatik bilgi paylaşımı sözleşmesini imzalamayan ülkeler için uluslararası finans siteminden izole edilme gibi ağır yaptırımlar uygulanınca Türkiye de imzalamıştır. Bu sözleşmeye 136 ülke imza atmış ama Türkiye hepsine bilgi vermemektedir. Zira bazı ülkeler bilgi istiyor ama Türkiye’ye bilgi vermediği için Türkiye de onlarla bilgi paylaşmıyor. Türkiye şu an 54 ülke ile bilgi paylaşımı yapmaktadır.

Tabi sözleşme imzalanmadan özellikle Hollanda gayri yasal yollardan Türkler’in Türkiye’deki malvarlığını öğrenmiş ve verdiği yardımları malvarlıklarına haciz koyarak faiziyle geri almıştır. Hatta Hollanda Yüksek Mahkemesi sadece Türklere yönelik bu gayri yasal araştırmayı iptal ettiyse de tekrar bir düzenleme yaparak aynı şekilde devam etmişlerdir.

İşte bu bilgileri Türkiye 2017’de sözleşmeye dahil olarak bilgi paylaşım yoluna gitmiştir. Paylaşılan bilgiler; mevduat, saklama ve yatırım kuruluşları ile belirli sigorta şirketleri nezdindeki;

- Mevduat hesapları,

- Saklama hesapları,

- Ortaklık ve borç ilişkisi menfaati,

- Nakdi değer sigorta sözleşmeleri,

- Düzenli ödeme sözleşmelerine ilişkin finansal bilgiler paylaşılacaktır.

Değişime tabi tutulacak bilgiler;

- İlgilinin adı ve soyadı,

- Adresi,

- Yerleşik (mukim) olduğu ülke ve vergi kimlik numarası (VKN),

- Doğum yeri ve tarihi,

- Hesap numarası, hesap bakiyesi ya da değeri,

- Hesaba yıl içinde ödenen faiz, temettü gibi gelirlerin ya da hesapta tutulan varlıklardan elde edilen gelirlerin toplam brüt tutarı gibi bilgilerden oluşmaktadır.

Bilgileri 2019 için  Almanya, Avusturya, Fransa, Hollanda ve Belçika ile paylaşmıştır. Ancak 2020 yılı henüz paylaşılmamıştır.

Özellikle o tip ülkelerde yardım alan Türk vatandaşları aldıkları yardımın kesilmesi veya geri alınmaması için buradaki yatırımları adeta gözden çıkarırcasına elden çıkarmaktadırlar. Bunun hukuki olarak sağlam bir şekilde yapılması için mutlaka hukuki destek alınmalıdır. Zira geri dönüşü olmayan birçok vakıa duymaktayız.

Adalet Bakanlığı’nın yargı reformu kapsamında geliştirdiği proje ile vatandaşlar, araç, konut ve sağlık sigortasına sahip oldukları gibi hukuk sigortasına da sahip olacak.

Sigortalılar ödeyecekleri prim karşılığında, avukatlık hizmeti ve hukuk yardımı alabilecek. Sigortalının davayı kaybetmesi durumunda karşı tarafa ödeyeceği yargılama giderleri sigortadan karşılanacak. Sigortalılara bireysel emeklilik sistemindeki gibi devlet katkısı da sağlanacak.

Türkiye’de hukuk maliyetlerini düşürmeyi ve maddi mağduriyetleri azaltmayı amaçlayan Bakanlık, Hukuki Himaye Sigortası sisteminin ülke çapında etkinleştirilmesi için çalışmalara başladı.

Sistemin hayata geçmesiyle birlikte vatandaşlar araç, konut ve sağlık sigortasına sahip oldukları gibi hukuk sigortasına da sahip olacak. Sigortalılar ödeyeceği prim karşılığında, dönem içerisinde karşılaşabileceği hukuki risk ve sorunlara karşı avukatlık hizmeti ve hukuk yardımı alabilecekler. Avrupa Konseyi ülkelerinin çoğunda mevcut olan sistemi Türkiye’de de etkin hale getirmeyi ve yaygınlaştırmayı planlayan Adalet Bakanlığı, yurtdışındaki örnekleri inceledi. Kısa zamanda sistemi hayata geçirmeyi ve yaygınlaştırmayı amaçlayan bakanlık, Hazine Müsteşarlığı ile de işbirliği içerisinde Hukuki Himaye Sigortası yaptıran bireylere, aynen Bireysel Emeklilik Sistemi’nde olduğu gibi devlet katkısı vermeyi de düşünüyor.

Avukatlık ücreti ve yargılama giderlerini karşılama olanağı bulunmayan kişilere devlet tarafından tanınan Adli Yardım Sistemi de genişleyip etkinleşecek.

Sigortalılar ödeyecekleri prim karşılığında, avukatlık hizmeti ve hukuk yardımı alabilecekler. Sigortalının davayı kaybetmesi durumunda karşı tarafa ödeyeceği yargılama giderleri sigortadan karşılanacak. Sigortalılara, Bireysel Emeklilik Sistemi’ndeki gibi devlet katkısı da sağlanacak.

Türkiye’de hukuk maliyetlerini düşürmeyi ve maddi mağduriyetleri azaltmayı amaçlayan Bakanlık, Hukuki Himaye Sigortası Sistemi’nin ülke çapında etkinleştirilmesi için çalışmalara başladı.

Emekli 1. Sınıf Emniyet Müdürü ve Adli Belge İnceleme Uzmanları Derneği Başkanı avukat Yalçın Çakıcı, sahte imza vakalarıyla sıklıkla karşılaştıklarını belirtti.

İmzanın usulüne uygun atılması halinde, parmak izi gibi taklit edilemeyeceğini ifade eden Çakıcı, şöyle devam etti:

“Bir kişinin imzası, aldığı eğitim ve kültürüne bağlı gelişerek oluşur. Zaman içinde refleks haline gelerek imzalar hızlı atılmaya başlar. Yaş ilerlediğinde de imzadaki bazı unsurlar kaybedilir. Bazı unsurlar ise hiçbir zaman kaybolmaz ve değişmez. Belge inceleme uzmanı olan bizler, kişinin atmış olduğu imzalardaki karakteristikleri inceleriz. İmzada öyle unsurlar vardır ki sahteciler bunun farkına varamazlar. Çeşitli belgelere atılmış imzalar ne kadar çok ise doğru sonuca ulaşmak bizim için o kadar kolaylaşır. İmza sahteciliğini önlemek için özellikle sözleşme, senet, çek gibi borç doğuran belgelerde, kişiye adını soyadını yazdırıp, imzası attırılmalı.”

“İmza makinesi ile atılan imzanın tespiti zor değil”

Yalçın Çakıcı, imza makinesi ile atılan imzanın da uzmanlarca tespit edilebildiğini söyledi.
İmza makinelerinin, kişinin tek bir imzasını alıp hafızasına kaydedip, kağıda bunu aktarma prensibine göre çalıştığını kaydeden Çakıcı, “Genellikle yüksek düzeyli kişiler, çok fazla sayıda imza atma durumunda bu makineyi kullanırlar. Burada atılmış tüm imzalar, tek bir imzadır. İnsan tabiatı gereği hiç kimse, bire bir aynı imzayı ikinci kez atamaz. İki belgedeki imzaları üst üste ışığa tuttuğumuzda imzalar çakışıyorsa biri mutlaka sahtedir” diye konuştu.

“İmzanın nasıl atılacağına dair kanunda hüküm var”

Çakıcı, 1934′de yürürlüğe giren Soyadı Kanunu’nun 2. maddesinde, “Söyleyişte, yazışta, imzada öz ad önde, soy adı sonda kullanılır”, ilgili yönetmelikte ise “İmzada öz adın ilk harfi, öz ad iki tane ise her ikisinin ilk harfleri veya birinin ilk harfi ile öteki ad ve soyadının tümü yazılabilir” ifadelerinin yer aldığını belirtti.
Türkiye’de yaygın olarak insanların isimlerinin yerine işaretleri kullanmayı tercih ettiğine dikkati çeken Çakıcı, hiçbir harf karakteri bulunmayan bu imzaların, belge inceleme uzmanlarının işini zorlaştırdığını vurguladı.
“Kanun ve yönetmelikten de anlaşılabileceği gibi aslında imzada soyadı bulunmalı” diyen Çakıcı, Atatürk’ün imzasının örnek alınabileceğini bildirdi.

Çakıcı, “Devlet adamlarımız imzalarını, isimlerine ya da soy isimlerine yer vererek atıyor. Bu bir kültür meselesi. İlkokul yıllarından itibaren öğretmenler bu yönde telkinde bulunurlarsa, Türkiye’de bir imza kültürü oluşturulabilir” ifadelerini kullandı.