E-MESLEK/SANAL MUHASEBE

Dünyada bilgi teknolojileri ve iletişimde yaşanan gelişmeler sonucu devletler/şirketler verimliliği artırmak amacıyla faaliyetleri ve sonuçlarının hızlı ve zamanında kayıt altına alınması, saklanması işlemlerini elektronik ortamda gerçekleştirmek için sistematik olarak bir dönüşüm gerçekleştirmektedir. Gelişmiş ülkeler başta olmak üzere, birçok ülke çağdaş toplumlar arasında yer almak amacıyla e-Devlet için gereken altyapı çalışmalarına aralıksız olarak devam etmektedir.

Günümüzde, muhasebe ile e-Devlet uygulamalarının ve kayıt işlemlerinin tamamına yakını bilgisayar ortamında internetten üzerinden e-Devlet uygulaması ile daha hızlı ve kolay bir şekilde yerine getirilmekte bununa bağlı olarak e-Devlet uygulamalarının en çok etkilediği kesimlerin başında şüphesiz ki muhasebe meslek mensupları gelmektedir.

İş dünyası/Muhasebe camiası, muhasebecilik mesleğinin temel ilkeleri çerçevesinde, mesleğin sorumluluğu ile iş ahlakının bilincinde olan muhasebe ve vergi uygulamalarını iyi bilmesi yanında bilgi-işlem sistemine hâkim, internet teknolojisini bilen ve kullanan meslek mensuplarına gereksinim duymaktadır. Ülkemizde yaklaşık yirmi yıllık bir çalışma ile sistematik olarak uygulamaya geçirilen e-Devlet uygulamaları ile birlikte muhasebe mesleği ve muhasebeci profili de değişecektir

Yeni Dünya düzeninde devletler ve işletmeler rekabet edebilmek için bilgi akışı ile veri yönlendirmeye ihtiyaç duymaya başlamışlardır. Daha önce faaliyet sonuçları kayıt altına alınırken yeni sistemde tüm faaliyetler elektronik ortama taşınarak faaliyet süreci kayıtlanmaktadır. e-imza teknolojisindeki ve şifreleme bilimindeki gelişmeler sonrasında ekonomik bir olayın gerçekleştiği anda tüm taraflar anında olaydan bilgi sahibi olmakta, İşletme – müşteri – devlet arasındaki ilişkiye ait bilgiler elektronik ortamda paylaşılmaktadır. Bilgiye erişim(Bilgi edinme-Bilgi sorgulama) hizmetleri artık internet üzerinden sağlanmaktadır.

Maliye Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından (6102 sayılı yeni TTK’nun da yer alan düzenlemelere uygun olarak) ortak bilgi paylaşımının ve iletişimin sağlanması. Kayıt dışılığın önlenmesi, hesap verilebilirlik ile saydamlığın sağlanması, Ticaret sicil kayıtlarının elektronik ortamda tutulması ve saklanması şeklinde düzenlemeler uygulamaya girmektedir.

e-fatura ve e-defter uygulaması ile birlikte, bilgi ve belgelerin daha sağlıklı, hızlı bir şekilde kayıt altına alınması, iç ve dış denetiminin daha kolay ve hızlı yapılması, ekonomik işlemlere ait her türlü bilgi ve belgeler ile alınan – verilen faturaların elektronik ortamda oluşturulacak bilgi havuzunda (arşiv) saklanması, işleme taraf olan ve ihtiyaç duyanların bu belgelere anında ulaşabilecek olması; muhasebe mesleğinin değişimi ile birlikte meslek mensuplarının değişimini de zorunlu kılmaktadır. Bu durumda gelecekte muhasebe mesleğini ve meslek mensubu konumunu şimdiden belirlemek gerekmektedir. Meslek mensupları olarak kontrolümüz altında olmayan bu süreçte mesleki açıdan nasıl bir mücadele vermeliyiz?

Eski alışkanlıklarımızı nasıl bırakacağız? Mesleki olarak gelişen dinamiklere karşı tavrımız ne olacak? Değişim ve gelişimin getirdiği sorunlarımızı nasıl çözeceğiz? Yeni fırsatlar ve avantajlarımızı nasıl oluşturacağız?

Meslek mensupları olarak, bu gelişim ve değişime uygun kurumsal organizasyonlar, belirli alanlarda uzmanlaşmalar, teknoloji kullanımı ve yenilemesine uyumlu olmak gibi uygun davranışlar ortaya koymamız gerekir. Yeni sistemde sanal büro/sanal muhasebeci e-imza/e-mühür tanımlaması/kavramları çok yakında kullanılmaya başlanacaktır.

Meslek mensupları bu profile uygun olarak eğitilmeli, teknolojik alanda yaşanan gelişmeler meslek mensupları tarafından yakından takip edilmeli.  Teknolojik uygulama ve tasarımda değişikliklerin muhasebe mesleğine uyumunda etkin şekilde rol almaları bu konuda yönlendirici olmaları sağlanmalıdır.  Bu konularda ihtiyaç duyulan hukuksal, teknolojik ve hizmet teknik altyapısını oluşturmak, insan kaynağı ve finansman kaynağı ile güvenlik ve gizlilik önlemlerinin sağlamak gerekmektedir.

“Meslek mensupları olarak E-Meslek yol haritasına ihtiyacımız vardır.”

Meslek yasamıza uygun olarak mesleki eğitim ve denetimini sağlayarak, mesleğin kamusal güveni artırmamız gerekmektedir. Aksi takdirde meslek mensuplarının rekabet edebilme, ayakta kalabilme olanağı olmayacaktır. Bu nedenle hiç vakit kaybetmeden 2010 yılında Ankara’da yapılan TÜRMOB genel kurulunda kabul edilen ancak, Maliye Bakanlığı’nca uygun görüş verilmediğinden yayınlanmayan Sürekli Mesleki Geliştirme Eğitimi Yönetmeliği ‘nin bir an önce yürürlüğe girmesi gerekmektedir. (3568 Sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa, 5786 Sayılı Kanunla eklenmiştir.)

Bu konuda, TÜRMOB ile odalarımıza üyelerine yeni vizyonu anlatmak ve onları yeni sisteme hazırlamakta önemli görev düşmektedir.