MALATYA DIŞ TİCARETİ GERİLİYOR

Malatya önceki yıllarda içinde bulunduğu Doğu Anadolu bölgesinde yer alan Ağrı, Ardahan, Bitlis, Bingöl, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Hakkâri, Iğdır Kars, Malatya, Muş, Tunceli ve Van illeri arasında dış ticaret işlemlerinde gerçekleştirilen ihracat ve ithalat tutarları itibariyle hep ilk sırada yer alıyordu. Malatya’da 2015 yılı ilk dokuz aylık dönemde gerçekleştirilen ihracat ve ithalat tutarlar dikkate alındığında bir gerileme olduğu ve sınır illeri olan Ağrı ve Hakkari’nin gerisinde kaldığı görülmektedir. TÜİK verilerine bu dönemde Türkiye genelinde gerçekleştirilen ihracat tutarı itibariyle Doğu Anadolu bölgesinde Hakkari 33. sırada, Malatya 34. sırada, Elazığ 44. sırada yer aldı. Ayrıca aynı dönemde Türkiye genelinde gerçekleştirilen ithalat tutarı itibariyle Ağrı 38. sırada, Malatya 44. sırada, Erzurum 54. sıra yer aldı..

TÜİK verilerine göre; Malatya il bazında son beş yıllık dönemde Ocak-Eylül Dönemi Dış Ticaret verileri şöyle:

Yıllar               İhracat Tutarı Milyon $.       İthalat Tutarı Milyon $.

2010                            173.234                                  69,178

2011                            196.612                                  79,714

2012                            193.297                                  72,369

2013                            221.349                                  51,252

2014                            225.404                                  65,327

2015                           168.600                                  52.309

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) tarafında, Türkiye genelinde bölgesel ve sektörel bazda faaliyet gösteren firmaların “Kanuni Merkezleri Bazında İhracat Performansı” rakamlarına göre Malatya

Eylül-2015 döneminde Türkiye genelinde gerçekleştirilen ihracat tutarı itibariyle 34 sırada yer aldı. TİM verilerine göre Malatya ili için son beş yıllık dönemde Ocak-Eylül Dönemi Dış Ticaret verileri şöyle.

Yıllar               İhracat Tutarı Milyon $.

2010                           206.383

2011                           245.967

2012                           248.430

2013                            288.601

2014                           205.667

2015                           227.981

TÜİK verilerine göre, Malatya il genelinde Ocak-Eylül 2015 döneminde gerçekleştirilen ihracat rakamlarına göre son beş yıllık dönem dikkate alındığında yaklaşık yüzde 17 oranında, bir önceki yıl yani 2014 yılına göre ise yaklaşık yüzde 25 oranında bir düşüş gerçekleştiğini, aynı dönemde gerçekleştirilen ithalat rakamlarına göre son beş yıllık dönem dikkate alındığında yaklaşık yüzde 23 oranında, bir önceki yıl yani 2014 yılına göre ise yaklaşık yüzde 20 oranında bir düşüş gerçekleştiğini görülmektedir. Malatya 2013 yılında gerçekleştirmiş olduğu 311,8 milyon dolar ihracat ile en çok ihracat yapan iller sıralamasında Türkiye genelinde 29. sırada, 2014 yılında gerçekleştirmiş olduğu 309,5 milyon dolar ihracat ile en çok ihracat yapan iller sıralamasında 33. sırada, Eylül-2015 döneminde ise Türkiye genelinde gerçekleştirilen ihracat tutarı itibariyle 34. sırada, yer almaktadır.

Türkiye İhracatçılar Meclisi tarafında, firmaların “Kanuni Merkezleri Bazında İhracat Performansı”na göre yapmış olduğu değerlendirmede; Malatya 2013 yılında gerçekleştirmiş olduğu 401,7 milyon dolar ihracat ile en çok ihracat yapan iller sıralamasında 25. sırada, 2014 yılında gerçekleştirmiş olduğu 406,4 milyon dolar ihracat ile en çok ihracat yapan iller sıralamasında 27. sırada, Eylül-2015 döneminde ise Türkiye genelinde gerçekleştirilen ihracat tutarı itibariyle 28. sırada, yer almaktadır.

Malatya ekonomisinde yaşanan durağanlığın temel etkeni genel ekonomik politikaların yanı sıra Malatya’da 2012 yılından itibaren özel sektör yatırımlarında artarak devam eden küçülmedir. Durağanlık gösteren bu dönemde üretim artışı, maliyetlerin düşürülmesi ve mevsimsel arındırma/ dönüştürme işlemleri konusunda sağlıklı bir analiz yapılması önem arz etmektedir. Özellikle kayısıda yaşanan don ve kurdaki değişimin ihracatla olan ilişkisi sağlıklı bir yapıya kavuşturulmalıdır. 2016 yılında itibaren belirlenecek yeni ekonomi yol haritası ile ihracattaki ürün çeşitliliği ve ihracat tutarının artırılması ve Malatya’da faaliyette bulunan firmaların kanuni ve yönetim merkezlerinin Malatya’da kalması için gerekli çalışmaların yapılması gerektedir.

2004 yılında Türkiye’de en çok ihracat yapan 1.000 firma arasında Malatya’dan 4 firmanın yer aldığını, 2012 ve 2013 yıllarında sonra en çok ihracat yapan 1.000 firma arasında Malatya’dan hiç bir firma yer almazken, 2014 yılında Malatya’dan 2 firmanın yer aldı bu sayının artırılması gerekir.